دوازده سال بر ايران سلطنت كرد و اين دورهء ظلمانى سلطنت پيشداديان را خاتمه ميدهد . سلسلهء كيانيان اينك ميرسيم باولين سلسلهء تاريخى يا نيمه‌تاريخى كه معروف به كيانيان است . در سيستان الان خانواده‌اى از بزرگان هست كه مدعى انتساب به آن سلسلهء برجسته ميباشند ، اگرچه بيشتر احتمال ميرود كه از اعقاب سلسلهء صفاريان « 1 » باشند چنان كه طايفه‌اى در بلوچستان هستند كه دربارهء ايشان هم اين احتمال ميرود و ظاهرا بايد با خانوادهء نامبرده نسبت داشته باشند . در هندوستان هم بعضى خانواده‌هاى پارسيان همين ادعا را دارند و همه هم آنها را تصديق ميكنند . اولين پادشاه اين سلسله كيقباد است ، او از اعقاب منوچهر و در جبال البرز منزوى بود ، رستم او را از آن مكان آورده بود و بعد از اين موقع دلاور مزبور اولين دفعه با دشمن ديرينه جنگ كرده در محاربهء تن‌بتن افراسياب را مغلوب ساخت و تحصيل شرف و افتخار بزرگ نمود ، ليكن پادشاه تورانى بواسطهء گسيختن كمربندش جان بدر برده فرار كرد و مصالحه بطور تساوى واقع شد به اين قسم كه كما فى السابق رود جيحون سرحد دولتين باشد . كيكاوس و مطابقتش از جهتى با كياكسار كيكاوس كه جانشين پدر شد بر خلاف راى مستشاران بمازندران لشكر كشيد و در جنگ بزرگى از ديو سفيد شكست خورده و قصهء ديو سفيد افسانه‌ايست كه يقينا حكايت از قوم سفيدپوست مخصوصى مينمايد . بارى در اين محاربه لشكر ايرانى مبتلا به كورى شدند و دور نيست بتوان اين قصه را اشاره به كسوف واقع در حين جنگ كياكسار با ليديها دانست چنان كه در فصل سابق مذكور داشتيم و هرگاه چنين باشد ميتوان كيقباد را با ديوكس و كيكاوس را با كياكسار مطابق دانست ، اما چون بين آنها شباهت اسمى وجود ندارد نمىتوان به تعبير مزبور چندان اعتماد نمود . سهراب و رستم افراسياب مجددا بايران حمله برد و باز رستم بنجات كشور پرداخت . در اين دوره‌ها واقعهء معروف حزن‌انگيز جنگ رستم

--> ( 1 ) - رجوع شود بفصل 51 و نيز به « ده هزار ميل » صفحهء 229 « مؤلف » .